Choroba, która odebrała życie milionom osób. Przedstawiamy historię choroby, która zatrzęsła posadami całego globu. Dlaczego i gdzie się pojawiła? Jak poradzono sobie z pandemią na początku ubiegłego stulecia?
Pierwsze uderzenie tajemniczej choroby
Nazwa ,,hiszpanka” wzięła się z podejrzenia, że właśnie w Hiszpanii rozwinęła się ta pandemia. Łączono powstanie grypy hiszpanki z sytuacją podczas I wojny światowej, kiedy to zaczęła rozwijać się ta choroba. Hiszpania, jako jedyne z państw neutralnych w tym konflikcie, nie miała interesu w tym, aby zatajać prawdziwe statystyki odnośnie zakażeń chorobą. Inne natomiast kraje na szeroką skalę cenzurowały informacje na ten temat. Z tego powodu wydawało się, że w Hiszpanii sytuacja epidemiczna wymknęła się spod kontroli.
Pierwsza fala hiszpanki miała miejsce w stanie Kansas (USA) w styczniu 1918 roku. Z tego miejsca pewna część osób została powołana do wojska. W ciągu kilku dni do lekarza w obozie wojskowym zgłosiło się ponad pół tysiąca osób z objawami infekcji. Pierwsza fala wywołała wielki niepokój. Zabrała ona życie dużej ilości osób. Nie wiadomo było, czym jest ta choroba.
Druga fala nadeszła w sierpniu tego samego roku, tym razem we Francji. To fala najbardziej obfitująca w żniwa, ponieważ zabrała ona najwięcej osób. Grypa hiszpanka została przeniesiona prawdopodobnie przez amerykańskich wojskowych, którzy dostawali się do Europy przez morze. Trzecia fala natomiast miała miejsce w Stanach Zjednoczonych i kilku częściach Europy. Pochłonęła znacznie mniejszą liczbę ofiar.
Czym jest właściwie hiszpanka?
Objawami grypy była wysoka temperatura ciała, mdłości, silny kaszel. Choroba rozwijała się w płucach, dosłownie niszczyła ten organ. Dalsze powikłania były bardzo poważne. Doprowadzały do śmierci w ciągu kilku dni, a w cięższych przypadkach – nawet doby.
Grypa hiszpanka była bardzo charakterystyczna. Choroba ta atakowała głównie płuca oraz cały układ odpornościowy. Po badaniach wykonanych przez naukowców sformułowano pierwsze wnioski. Epidemia dotykała młodszych, ponieważ mają oni najbardziej rozwijający się układ odpornościowy.
Objawy i powikłania przy hiszpance były bardzo podobne do obecnie panującej pandemii Covid-19. Można uznać, że są to choroby podobne, ponieważ atakują płuca. Są jednak zasadnicze różnice. Przeciwko koronawirusowi wynaleziono w zdecydowanie krótszym czasie pierwsze szczepionki. Podawane są w pierwszej kolejności osobom z najwyższej grupy ryzyka, mianowicie ludziom starszym oraz lekarzom i pielęgniarkom.
Zażegnanie śmiercionośnej choroby
Grypa hiszpanka pojawiła się dosłownie na całym globie. Ominęła jedynie kilka wysp. Jedynym miejscem, które spowolniło u siebie zakażenia, była Australia, która zablokowała przepływ wojsk amerykańskich w głąb kontynentu. Dzięki temu wirus dotarł do Australijczyków w momencie, kiedy nie był już tak śmiertelny.
Aby przeciwdziałać rozprzestrzenianiu się grypy, ludność na całym świecie nosiła materiałowe maseczki. W czasie trwania pandemii zaczęto podawać wśród ludności wojskowej szczepionkę na tyfus i błonicę. Dzięki temu spadł poziom śmiertelności w tej grupie społecznej. Pierwsze szczepionki na grypę hiszpankę zostały utworzone na przełomie lat 30. i 40.
Grypa Hiszpanka odebrała życie milionom osób. Według niektórych szacunków, śmierć poniosło nawet 50 milionów ludzi na całym świecie. Zachorowało na tę grypę w latach 1918-1920 prawie 500 milionów osób. Początkowo twierdzono, że chorobę wywołuje bakteria. Medycyna tamtego czasu nie miała pojęcia, że powodem tylu zachorowań jest wirus. Pandemia ustała w 1920 roku, kiedy to pojawili się ostatni zakażeni.
Pandemia hiszpanki odcisnęła olbrzymie piętno na losach całego świata. Pojawiła się w czasach, kiedy medycyna nie była tak wysoko rozwinięta. Hiszpanka odebrała życie milionom osób. Niestety nie dowiemy się, jak potoczyłaby się sytuacja, gdyby lek wymyślono szybciej.
O autorze: przez wieki
