„Pokój Dam”, czyli jak kobietom udało się pogodzić dwóch zwaśnionych władców

Bitwa pod Pawią (1525) zakończyła się spektakularną porażką Francuzów i wzięciem do niewoli ich króla. Franciszek I Walezjusz, który w swoich listach pisał: „Wszystko straciłem, oprócz honoru”, został zmuszony do podpisania drakońskiego traktatu madryckiego (1526 roku). Aby odzyskać wolność, musiał oddać w ręce cesarza swoich dwóch synów – Henryka i Franciszka.

Ludwika SabaudzkaLudwika Sabaudzka

Pozostawienie dzieci jako zakładników było dla króla Francji bolesnym ciosem, ale Karol V Habsburg uznał to za konieczność, by zabezpieczyć swoje interesy. Chociaż Franciszek I wrócił do Francji 26 marca 1526 roku, jego synowie pozostali w niewoli w Hiszpanii.

Taka sytuacja jeszcze bardziej zaogniła stosunki między dwoma monarchami. Niechęć i wzajemne oskarżenia utrzymywały się przez lata, uniemożliwiając jakiekolwiek bezpośrednie rozmowy między nimi.

Nadzieje królowej Bony

Bitwa pod Pawią miała szczególne znaczenie także dla królowej Polski – Bony Sforzy d’Aragona. Bona, wywodząca się z rodu Sforzów, wiązała z tym starciem wielkie nadzieje na odzyskanie spadku po matce, Izabeli Aragońskiej, który niesprawiedliwie zajął Karol V Habsburg. Zwycięstwo Franciszka I Walezjusza otworzyłoby drogę do realizacji ambitnych planów dynastycznych Bony.

Królowa zamierzała wydać swoją córkę Izabelę Jagiellonkę za syna Franciszka I – przyszłego króla Francji, Henryka II Walezjusza. Wraz z tym małżeństwem Bona planowała przekazać Izabeli prawa do księstwa Mediolanu, swojego dziedzictwa po rodzinie Sforzów. Jednocześnie królewicz Zygmunt August, przyszły król Polski, miał poślubić jedną z córek francuskiego monarchy, co umocniłoby sojusz między Polską a Francją.

Niestety, klęska Franciszka I pod Pawią pogrzebała te plany. Polska królowa musiała zrezygnować z realizacji swoich politycznych ambicji związanych z rodem Walezjuszów, a Karol V Habsburg umocnił swoją dominację w Europie.

Pokój w Cambrai, tzw. „Pokój Dam” (1529)

Z czasem sytuacja polityczna wymagała złagodzenia konfliktu. Franciszek I Walezjusz nie ustawał w staraniach o odzyskanie synów, a Karol V Habsburg szukał sposobu na zakończenie napięć z Francją. Rozmowy między władcami nie były jednak możliwe – ich osobiste urazy i ambicje nie pozwalały na dialog. W tej sytuacji rolę negocjatorek przejęły dwie kobiety: matka Franciszka I Walezjusza – Ludwika Sabaudzka, oraz ciotka Karola V Habsburga – Małgorzata Habsburg.

Obie kobiety spotkały się w Cambrai, gdzie rozpoczęły rozmowy znane jako „Pokój Dam” (1529). Dzięki ich dyplomatycznym wysiłkom udało się osiągnąć porozumienie, które przyniosło długo oczekiwane pojednanie między Francją a Hiszpanią.

Warunki zawartego pokoju umożliwiły powrót synów Franciszka I Walezjusza do Francji, choć wymagało to jeszcze znaczących ustępstw terytorialnych ze strony Francji.

Sytuacja po zawarciu „Pokoju Dam”

Zawarcie pokoju w Cambrai było triumfem dyplomacji kobiet, które w trudnych czasach potrafiły wznieść się ponad ambicje mężczyzn. Dzięki ich staraniom synowie Franciszka I wrócili do Francji, a napięcia między dwoma monarchami zostały złagodzone – przynajmniej na jakiś czas.

Pomimo podpisania pokoju, relacje między Franciszkiem I Walezjuszem a Karolem V Habsburgiem pozostawały chłodne. Ich osobiste urazy nigdy nie zniknęły całkowicie, a rywalizacja między Habsburgami a Walezjuszami trwała jeszcze przez dekady. Jednak historia „Pokoju dam” pokazuje, że w czasach konfliktów często to kobiety potrafiły znaleźć drogę do porozumienia tam, gdzie mężczyźni zawodzili.

Bibliografia:

  • Manuel Fernandez Alvarez, Cesarz Karol V, Warszawa 2003.
  • Edward Rudzki, Polskie królowe. Żony Piastów i Jagiellonów, Warszawa 1985.

Czytelniku – jeżeli podobają się Tobie nasze treści, takie jak artykuł powyżej, serdecznie zapraszamy Cię do zapisu na

. Będziesz wtedy na bieżąco z naszymi nowościami. Obiecujemy: żadnego spamu!

Wybrane dla Ciebie
Śmierć Kleopatry. Jak naprawdę zmarła egipska królowa?
Śmierć Kleopatry. Jak naprawdę zmarła egipska królowa?
Najdziwniejszy władca starożytności. Faraon, który epatował otyłością
Najdziwniejszy władca starożytności. Faraon, który epatował otyłością
Oddał imperium kochance. Decyzja, która rozwścieczyła Rzym
Oddał imperium kochance. Decyzja, która rozwścieczyła Rzym
Al-Ma’mun. Najbardziej kontrowersyjny kalif
Al-Ma’mun. Najbardziej kontrowersyjny kalif
Bitwa pod Parkanami. Zwycięstwo, które zmieniło Europę
Bitwa pod Parkanami. Zwycięstwo, które zmieniło Europę
Stefan Tyszkiewicz. Najbardziej niezwykły wynalazca II RP
Stefan Tyszkiewicz. Najbardziej niezwykły wynalazca II RP
Śmierć Gorbaczowa. O tym podręczniki milczą
Śmierć Gorbaczowa. O tym podręczniki milczą
Najkrwawsza rzeź na Pacyfiku. Dramat Manili 1945
Najkrwawsza rzeź na Pacyfiku. Dramat Manili 1945
Zabity przez komunistów. Tragiczny los Adama Doboszyńskiego
Zabity przez komunistów. Tragiczny los Adama Doboszyńskiego
Jan Szychowski. Polak, który podbił Argentynę
Jan Szychowski. Polak, który podbił Argentynę
Śmierć Bolesława Bieruta. Co naprawdę wydarzyło się w Moskwie?
Śmierć Bolesława Bieruta. Co naprawdę wydarzyło się w Moskwie?
Masih Alineżad. Najodważniejsza dziennikarka Iranu
Masih Alineżad. Najodważniejsza dziennikarka Iranu