Jadwiga Jagiellonka. Zapomniana królewna, która miała rządzić Polską

Jadwiga Jagiellonka jako córka Władysława Jagiełły i Anny Cylejskiej pojawiła się na świecie w 1408 roku. Już pięć lat później ogłoszono ją dziedziczką tronów w Polsce i na Litwie, co miało związek z brakiem męskiego potomka przez króla Władysława.

Jadwiga jako przyszła królowa była już od najmłodszych lat przedmiotem licznych politycznych kalkulacji. Wśród wielu książąt rywalizujących o jej rękę wyróżniał się książę słupski Bogusław IX, który był przewidywany na następcę króla duńskiego, szwedzkiego i norweskiego Eryka Pomorskiego.

Plany małżeństwa Jadwigi z księciem słupskim szybko legły jednak w gruzach, a Władysław Jagiełło zaczął rozglądać się za nowym kandydatem na męża dla córki.

Po zerwaniu rozmów z dworem słupskim Jagiellonowie nawiązali kontakt z Fryderykiem Hohenzollernem, przyszłym elektorem brandenburskim. Tym razem mediacje zakończyły się sukcesem. Podpisano nawet specjalny układ, przewidujący poślubienie Jadwigi przez Fryderyka w momencie osiągnięcia przez niego tzw. wieku sprawnego.

Co więcej, młodzieńca wysłano na dwór polski, aby nawiązał bliższe relacje z przyszłą małżonką i poznał panujące nad Wisłą obyczaje.

W ostatecznym rozrachunku ślub Jadwigi i Fryderyka nie doszedł w ogóle do skutku. A wszystko to z powodu narodzin synów króla Jagiełły, Władysława i Kazimierza, co spychało sprawę ożenku Jagiellonki na dalszy plan.

W 1431 roku na horyzoncie pojawiła się egzotyczna propozycja małżeństwa Jadwigi z synem króla Cypru Janusem. Z projektem tym wystąpił cypryjski monarcha, który w zamian za ożenienie swego pupila, oczekiwał od Jagiellonów znacznego wsparcia finansowego.

Jednak i tym razem nic z tego nie wyszło. Zanim negocjacje doszły do skutku, Jadwiga zmarła, co pokrzyżowało ambitne plany zawarcia pierwszego polsko-cypryjskiego małżeństwa królewskiego.

Śmierć Jadwigi Jagiellonki była nagła i nieoczekiwana. Historycy od wieków zastanawiają się nad jej przyczynami. Zdaniem Jana Długosza, królewna została otruta przez macochę Zofię Holszańską. Według słów dziejopisa:

„Wielu zaś twierdzi, że królowa Zofia podawała truciznę pasierbicy Jadwidze za pośrednictwem kobiet i dostojnych pań, które wiedziały o jej występku, by po usunięciu dziedziczki tronu, która cieszyła się wielką sympatią ludu, przygotować swoim synom, Władysławowi i Kazimierzowi, bardziej pusty i łatwo dostępny tron polski”.

Choć legenda o otrucie Jadwigi przez zazdrosną macochę jest bardzo popularna, historycy podchodzą do niej z dużą ostrożnością. Zwracają uwagę na fakt, że młoda Jagiellonka od dzieciństwa była delikatnej budowy ciała i często chorowała, co raczej przemawia za tym, iż zmarła w naturalny sposób.

• Tęgowski J., Pierwsze pokolenia Giedyminowiczów, Poznań-Wrocław 1991.
• Wdowiszewski Z., Genealogia Jagiellonów i Domu Wazów w Polsce, Kraków 2005.