Słynna podróż przez Pacyfik
W 1947 roku Heyerdahl zbudował tratwę z balsy w Peru. Nazwał ją Kon-Tiki na cześć legendarnego bóstwa z Ameryki Południowej. Zespół sześciu mężczyzn wypłynął z portu Callao 28 kwietnia. Po 101 dniach dotarli do atolu Raroia w archipelagu Tuamotu. Pokonali dystans około 6,9 tysiąca kilometrów.
Heyerdahl chciał udowodnić, że Polinezję zasiedlili Indianie z Ameryki Południowej, nie Azjaci. Zwracał uwagę na podobieństwa kulturowe między Inkami a mieszkańcami wysp Pacyfiku. Szczególnie istotny był fakt uprawy słodkich ziemniaków pochodzących z Ameryki. Te rośliny rosły na wyspach na długo przed przybyciem Europejczyków.
Ekspedycja zakończyła się sukcesem medialnym i naukowym. Heyerdahl napisał bestsellerową książkę o wyprawie. Nakręcił też film dokumentalny, który zdobył Oscara. Muzeum Kon-Tiki w Oslo przechowuje oryginalną tratwę do dziś.
Kolejne wyprawy i badania
W 1970 roku Heyerdahl przepłynął z Afryki na Karaiby tratwą Ra II. Zbudował ją z papirusu według starożytnych egipskich wzorów. Chciał pokazać, że Egipcjanie mogli dotrzeć do Ameryki przed Kolumbem. Ta wyprawa również przyciągnęła uwagę mediów światowych.
Heyerdahl prowadził wykopaliska archeologiczne na Wyspie Wielkanocnej w latach 1955-1956. Odkrył tam kamienną figurę w kształcie łódki. Ten znalezisko wspierało jego tezy o powiązaniach między kontynentami. Organizował też ekspedycje na Malediwy i do innych regionów Pacyfiku.
Heyerdahl napisał około 20 książek przetłumaczonych na wiele języków. W Polsce ukazały się „Wyprawa Kon-Tiki”, „Aku-Aku” i „Ra”. Jego dzieła cieszyły się ogromną popularnością wśród czytelników. Archiwum badacza trafiło na listę UNESCO Pamięć Świata w 2011 roku.
Kontrowersje i spuścizna naukowa
Większość antropologów odrzucała teorie Heyerdahla. Uważali, że Polinezję zasiedlili ludzie z Azji, nie z Ameryki. Badacz przez całe życie bronił swoich poglądów przeciwko krytyce akademickiej. W 1999 roku wygłosił wykład w Azerbejdżanie, prezentując swoje koncepcje. Tekst tego wystąpienia przekazano Akademii Nauk tego kraju.
Heyerdahl otrzymał tytuł uczonego rządowego w 1984 roku. Był żonaty dwukrotnie i miał pięcioro dzieci. Zmarł na guza mózgu w wieku 87 lat. Otrzymał państwowy pogrzeb w katedrze w Oslo.
Film fabularny „Kon-Tiki” powstał w 2012 roku i zdobył nominację do Oscara. Dzieło badacza inspiruje kolejne pokolenia podróżników i etnografów. Choć nauka potwierdziła azjatyckie pochodzenie Polinezyjczyków, Heyerdahl udowodnił, że kontakty transoceaniczne były możliwe. Jego śmiałość i determinacja pozostają wzorem dla badaczy całego świata.
