Jak najważniejsze relikwie dla chrześcijan dotarły do Francji?

Gwóźdź zniknął jednak niespodziewanie 28 lutego 1232 roku. Nie wiadomo, czy ktoś go ukradł, czy został po prostu zgubiony, co w omawianej epoce nie przydarzało się wcale tak rzadko.

Król Ludwik IX Święty zareagował na wieść o zniknięciu relikwii bardzo specyficznie. Miał ponoć przy tej okazji powiedzieć, że wolałby stracić któreś ze swoich miast, niż właśnie ją! Wyznaczył nawet nagrodę dla znalazcy Gwoździa w wysokości 100 liwrów.

Jednakże nagroda nie musiała nikomu zostać ofiarowana, ponieważ relikwia w „cudowny” sposób powróciła do miejsca docelowego. Uczeni do dziś spierają się o to, jakie okoliczności mogły towarzyszyć temu faktowi. Niestety, jak na razie nie wypracowano modelowego rozwiązania w tej sprawie.

W 1237 roku Baldwin I z Konstantynopola przybył do Francji, by prosić o wsparcie dla Bizancjum. Bizantyński władca poinformował Francuzów, że zubożali baronowie z Konstantynopola chcą sprzedać autentyczną Koronę Cierniową, którą Jezus Chrystus miał na głowie, gdy wisiał na krzyżu.

Dla Ludwika IX Świętego wiadomość ta spodobała się do tego stopnia, iż zaoferował atrakcyjną stawkę kupna tej relikwii. Oferta została prawie od razu przyjęta przez zainteresowaną stronę, co pozwoliło rozpocząć procedurę sprowadzenia Korony Cierniowej do Paryża. Wszystko to miało odbyć się drogą morską.

Powitanie relikwii nastąpiło w Villeneuxe-I’Archeveque w 1239 roku. Brat Ludwika – Robert, pomagał królowi w niesieniu Korony. Bracia nieśli ją na własnych barkach, boso i w samych koszulach. Odpoczywali jeden dzień, a następnie popłynęli do Paryża. Weszli do miasta w triumfalnym orszaku.

Czytaj również: „Pokój Dam”, czyli jak kobietom udało się pogodzić dwóch zwaśnionych władców

Niedługo później król Ludwik IX Święty rozpoczął istne polowanie na relikwie. Tak, jakby miał obsesję na tym punkcie. Do Francji trafiły jeszcze: cząstka Krzyża Świętego, resztki gąbki, która była nasączona octem i podana Chrystusowi, gdy ten na krzyżu wołał, że chce mu się pić. Dodatkowo Ludwik wzbogacił się o głownię Włóczni Przeznaczenia.

Z rozkazu Ludwika IX przebudowano nawet kaplicę królewską Sainte-Chapelle, ponieważ kolekcja relikwii rozrastała się w tak szybkim tempie, że po prostu zabrakło dla nich miejsca!

Król był bardzo religijną osobą, dla której relikwie były czymś bardzo istotnym. Już niedługo po swojej śmierci został wyniesiony na ołtarze przez papieża Bonifacego VIII, który później wszedł w konflikt z wnukiem Ludwika IX – Filipem IV Pięknym.

Czytaj również: Jak siostra polskiej świętej została bigamiczną żoną francuskiego króla?

Religijność Ludwika IX Świętego ukształtowała się w dużej mierze pod wpływem doświadczeń IV krucjaty, podczas której zetknął się z duchowością zakonników, m.in. Hugona de Digne, znanego jako „szaleniec Pana”.

Król prowadził ascetyczne życie, podróżując między opactwami. W rozmowie z Joinville’em, gdy ten zapytany, czy wolałby być trędowaty czy popełnić grzech śmiertelny, Ludwik jednoznacznie wskazał: „Nie ma trądu tak szpecącego, jak grzech śmiertelny!”.

Jako monarcha Ludwik wspierał zakony, zwłaszcza cysterskie i żebracze, oraz był mecenasem architektury sakralnej. Z jego inicjatywy kontynuowano prace nad katedrą Notre-Dame i zakończono budowę wnętrza bazyliki w Saint-Denis.

Po ślubie z Małgorzatą Prowansalską, Ludwik IX Święty przez trzy dni powstrzymywał się od skonsumowania małżeństwa, naśladując biblijnego Tobiasza, który wstrzemięźliwość traktował jako akt pobożności. W pierwszych sześciu latach małżeństwa para królewska nie doczekała się potomstwa, co wywoływało plotki o rzekomej bezpłodności królowej. Jednak później okazały się one nieprawdziwe, gdyż Ludwik i Małgorzata doczekali się aż jedenaściorga dzieci!

Król, znany ze swojej głębokiej religijności, chodził do spowiedzi raz w tygodniu, mimo że papież wymagał od wiernych, aby spowiadali się oni minimum raz w roku. Taki przykład pobożności umacniał obraz Ludwika IX jako władcy świętego i oddanego.

Czytaj również: Panicznie bał się kotów, burz i ciemności. Fanaberie króla Polski i Czech Wacława II

• Bradbury Jim Kapetyngowie. Królowie Francji 987-1328, Kraków 2017.