Markiza Pompadour. Najbardziej wpływowa metresa Europy

Na początku życia Jeanne de Pompadour nic nie wskazywało na to, że w przyszłości znajdzie się na dworze królewskim. Urodziła się z rodzinie mieszczańskiej.

Raczej nie mieli dobrej sytuacji finansowej. Matka handlowała skórami, a ojciec uciekł z kraju przez malwersacje finansowe. Nie było ich stać na zapewnienie córce odpowiedniego wykształcenia, ale i to się udało.

Matka Jeanne wdała się w romans z ambasadorem Francji. To właśnie ta relacja pozwoliła jej na opłacenie edukacji córki. Jeanne kształtowała w sobie zdolności artystyczne, muzyczne i taneczne. Uczyła się języków obcych i wiele czytała. Już jako bardzo młoda dziewczynka poznała maniery damy, a dodatkowo była ponadprzeciętnie piękna.

Co ciekawe, choć początkowo nikt nie mógł przypuszczać jak potoczy się kariera dziewczynki, to już jako dziewięciolatka usłyszała od wróżki, że w przyszłości będzie kochanką króla. Ta przepowiednia sprawdziła się, ale wiele zbiegów okoliczności musiało się jeszcze po drodze wydarzyć.

„Ojczym”, a raczej kochanek matki Jeanne, zapewnił jej nie tylko dobre wykształcenie, ale też znalazł dla niej odpowiedniego męża, którym był jego bratanek. Ślub odbył się w 1741 roku, a dziewczyna miała wówczas 19 lat.

Młoda para nie musiała długo czekać na potomstwo, a z tego małżeństwa urodziła się dwójka dzieci. Niestety chłopiec przeżył tylko rok, a dziewczynka 10 lat.

Małżeństwo umożliwiło jej dostanie się na dwór królewski, ponieważ w 1745 roku dostali zaproszenie na bal organizowany przez króla. Najprawdopodobniej właśnie wtedy doszło do pierwszego bliższego spotkania Ludwika XV i Jeanne de Pompadour. Młoda i piękna dziewczyna oczarowała wszystkich gości. Nie było osoby, która nie zwróciłaby uwagi na jej urodę.

Nic dziwnego, że na Jeanne zwrócił uwagę również król. Ludwik XV pragnął poznać nową miłość, ponieważ pod koniec 1744 roku zmarła jego metresa. Oficjalnie dziewczyna pochodząca z mieszczańskiej rodziny nie mogła zostać kochanką króla, więc ten postanowił nadać jej tytuł i tak Jeanne stała się markizą de Pompadour.

Pompadour opuściła swojego męża, a Ludwik XV zaoferował jej miejsce w Wersalu i przedstawił ją na dworze. Marquise de Pompadour miała co robić na dworze królewskim. Organizowała bale, festyny i przedstawienia teatralne. Uwielbiała remontować pałacyki, co miało swój wpływ na powstanie charakterystycznego dla czasów Ludwika XV stylu. Początkowo nie mogła odnaleźć się na dworze, ale szybko pomogły jej przychylne osoby, głównie ksiądz de Bernis.

Około 1750 roku relacja króla z kochanką uległa zmianie. Z relacji miłosnej już nic nie zostało, ale ich przyjaźń jeszcze bardziej rozkwitła. Najprawdopodobniej romans zakończył się przez problemy zdrowotne Markizy de Pompadour, ale mówiono też o „miłosnej oziębłości”. Została ona jednak u boku króla i miała na niego ogromny wpływ, również polityczny.

Markiza de Pompadour musiała też zrobić coś, żeby nie utracić swojej pozycji. Postanowiła organizować królowi rozrywki i wychodziło jej to znakomicie. Przyprowadzała mu nowe kochanki, ale tylko takie, które nie mogły zagrozić jej pozycji. Zorganizowała również Jeleni Park, który pod przykrywką kształcenia dziewcząt, był tak naprawdę „domem publicznym” dla Ludwika XV.

Istnienie tego miejsca oburzało wielu ludzi i trudno się temu dziwić. Wizerunkowo straciła na tym nie tylko Markiza de Pompadour, ale również król Ludwik XV. Ona sama powtarzała, że należy żyć wesoło i hucznie, a król był pod jej silnym wpływem. Czerpał z tej relacji wiele korzyści, a przyjaźń stawała się coraz silniejsza.

Markiza de Pompadour żyła u boku króla aż do śmierci i przez cały czas miała na niego ogromny wpływ. Jej pozycja była mocno ugruntowana, co sama sobie zapewniła.

Zmarła 15 kwietnia 1765 roku w Wersalu. To był dla niej niezwykły przywilej, ponieważ w królewskiej rezydencji mogli umierać tylko członkowie rodziny. Ta sytuacja pokazuje też, jak ważna była dla Ludwika XV.

Król towarzyszył jej aż do śmierci, a podczas choroby codziennie ją odwiedzał. Śledził jej pogrzeb ze swojego tarasu. Markiza de Pompadour trwale zapisała się w historii, choć nie zawsze wspominano ją z uprzejmością. Jej życie stało się inspiracją dla poetów, ale o niej samej powstało też kilka filmów.

• https://www.ebsco.com/research-starters/history/madame-de-pompadour
• https://www.britannica.com/biography/Jeanne-Antoinette-Poisson-marquise-de-Pompadour
• https://departments.kings.edu/womens_history/pompadour.html