Niesamowite wydarzenie
Sonya przyleciała z Anglii razem z synem Stephenem, niosąc szereg pytań i obawę, by nie przemęczyć starszej pani lawiną emocji. Wiedziała o biologicznej matce naprawdę niewiele. Przez większą część dorosłego życia była przekonana, że Gerda dawno spoczęła w grobie.
Spotkanie zaplanowano w dniu, w którym Gerda kończyła 98 lat. Przygotowania zajęły kilka miesięcy, odkąd Stephen napisał do kanadyjskiego ośrodka opieki i przedstawił się jako wnuk pensjonariuszki.
Personel ostrożnie przekazał wiadomość staruszce. Reakcja przeszła najśmielsze oczekiwania, a kalendarz wizyt zaczął się zapełniać.
Gdy obie kobiety wreszcie się objęły, uścisk nie chciał się skończyć. Gerda wybuchnęła radosnym śmiechem pomieszanym ze łzami i kręciła głową, jakby nie dowierzała własnym oczom.
Powtarzała, że jej córka ma już przecież swoje lata. Sonya odparła półżartem, że trudno jej z tym dyskutować, i napięcie pierwszej chwili pękło jak bańka.
Dziewczynka z Kindertransportu
Życiorys Gerdy zaczyna się w Austrii zajętej przez Niemców. Jako nastolatka załapała się na Kindertransport, czyli akcję ratowania żydowskich dzieci, dzięki której tysiące małoletnich uciekło z Rzeszy do Wielkiej Brytanii.
Matka Gerdy przeżyła wojnę, ojca zamordowali naziści. Sama Gerda dotarła do Anglii i tam zaczęła budować nowe życie, nie mając pojęcia, kogo jeszcze z rodziny zdoła kiedyś odnaleźć.
W 1942 roku, w środku wojennego chaosu, urodziła córeczkę. Decyzja o oddaniu dziecka do adopcji oznaczała wówczas jedno: zerwanie kontaktu raz na zawsze.
Niemowlę trafiło do niemieckiego małżeństwa mieszkającego w Anglii, co samo w sobie brzmi jak scenariusz powieści. Sonya dorastała, nie wiedząc niczego pewnego o swoim pochodzeniu.
Sama Gerda nieraz rozważała, czy odezwać się do córki. Za każdym razem cofała rękę nad kartką papieru. Bała się, że zburzy spokój dorosłej kobiety, której nawet z daleka nie znała. Lata zamieniały się w dekady, a milczenie zaczynało wyglądać na ostateczne.
Genealogiczny detektyw w rodzinie
Przełom przyszedł z najmniej oczekiwanej strony. Stephen, syn Sonyi, zaczął zbierać dokumenty potrzebne do starania się o europejskie obywatelstwo.
Grzebanie w archiwach, metrykach i bazach genealogicznych zaprowadziło go znacznie dalej, niż planował. W papierach wynurzyła się postać babci, której rodzina nie spodziewała się spotkać wśród żywych.
Kolejne odkrycia ułożyły się w barwny portret. Gerda była zamężna pięć razy, pracowała jako księgowa, w pewnym momencie stanęła nawet za ladą Burger Kinga, a na emeryturze jeździła jako wolontariuszka na wykopaliska archeologiczne w Izraelu i na Cyprze.
Trudno o lepszy dowód, że nuda nigdy nie stała się jej towarzyszką. Wnuk czytał o tym wszystkim z otwartymi ustami.
Gdy matka i córka zaczęły wreszcie rozmawiać twarzą w twarz, okazało się, że dzielą znacznie więcej niż geny. Obie z zapałem uczyły się języków obcych i obie nie potrafiły długo usiedzieć w jednym miejscu.
Podróże po świecie były dla nich równie naturalne jak poranna kawa. Po prawie osiemdziesięciu latach milczenia okazało się, że mają sobie naprawdę dużo do powiedzenia.
Wybór literatury:
- After 80 years apart, Toronto woman reunites with daughter on her 98th birthday [https://www.cbc.ca/news/canada/toronto/gerda-cole-98-years-old-reunites-with-daughter-80-years-later-1.6445602]
- Jewish Woman Reunites with Daughter, Whom She Placed for Adoption amid WWII, at Her 98th Birthday Party [https://people.com/human-interest/jewish-woman-reunites-with-daughter-she-placed-for-adoption-during-wwii-for-her-98th-birthday/]
