News (strona 11 z 56)

O sławnych i bogatych ludziach do dziś wielu lubi się rozpisywać. Czyta się o nich jeszcze chętniej. Nie inaczej było w średniowieczu i nowożytności. Majętni wzbudzali respekt i wzbudzali swoją osobą duże zainteresowanie. Z drugiej strony, byli to zwyczajni ludzie, mający swoje słabości. Poznajmy kilku najbogatszych ludzi, żyjących do XVIII wieku. Na czym się wzbogacili? Ja wyglądała ich droga do sukcesu?

Słowa Mazurka Dąbrowskiego są ściśle związane z historią Polski. Jego autorem, jak powszechnie wiadomo, jest Józef Wybicki. Urodził się on w Będominie na Kaszubach. W chwili obecnej znajduje się tam Muzeum Hymnu Narodowego. Nie trzeba jednak jechać do samego muzeum, aby dowiedzieć się nieco o historii powstania naszego hymnu. Rąbka tajemnicy uchylamy dla was w poniższym artykule.

Kazimierz Wielki został zapamiętany jako wielki władca Polski. Był ostatnim królem z dynastii Piastów. Jego rządy były niezwykle skuteczne, a przy wznoszeniu kolejnych budowli zatrudnienie znalazło wiele osób. Mówi się, że „zastał Polskę drewnianą, a zostawił murowaną”. Czy faktycznie tak było? Jak powinniśmy interpretować te słowa?

Nefretete była olśniewającą pięknością żyjącą ponad 3400 lat temu. Na cześć jej nieskazitelnej urody stworzono popiersie, które nigdy nie zostało dokończone. Kto znalazł po tylu latach owe dzieło sztuki? Co obecnie się z nim dzieje? Gdzie się znajduje? Oto historia egipskiej Nefretete oraz jej popiersia, które zostało odnalezione ponad sto lat temu.

Zbrodnie Pol Pota pochłonęły miliony żywych istnień. Nieludzkie tortury były codziennością w Kambodży już od 1975 roku. Ofiarami owego cierpienia często były dzieci i młode osoby. Wszystko za sprawą Hitlera Azji – Pola Pota

Niezwykłe szczęście, dobre zdrowie i wielu wiernych ludzi dookoła – tak właśnie wyglądało życie Stanisława Leszczyńskiego. Polska na tle innych krajów Europy Zachodniej nie była narodem królobójczym, a mimo to kilkukrotnie próbowano zabić Stanisława. Nigdy się to nie udało, a król zmarł w wieku 89 lat przez poparzenia wywołane iskrą z kominka. Jakim cudem udało mu się uniknąć zamachów?

Na początku XVII wieku Szwecja była niewielkim królestwem na peryferiach Europy, liczącym zaledwie ponad milion mieszkańców. W ciągu dwóch dekad kraj ten przekształcił się w potęgę militarną, której armia potrafiła zmierzyć się z największymi mocarstwami kontynentu. Za tą transformacją stał młody król z wizją nowoczesnej wojny.

Andegawenowie węgierscy, spokrewnieni z Kapetyngami, mieli ogromne wpływy w Awinionie – siedzibie papieży w XIV wieku. Król Francji Filip IV Piękny zapoczątkował „niewolę awiniońską”. Gdy Elżbieta Łokietkówna przybyła do papieża Klemensa VI prosić o koronację syna na króla Neapolu, ten natychmiast porzucił wszystkie sprawy. Potraktował jej prośbę priorytetowo. Co nim kierowało?

Emmanuel de Grouchy należał do ostatnich marszałków mianowanych przez Napoleona Bonaparte. Karierę rozpoczynał jeszcze za czasów ancien régime’u, a kończyła się już w okresie monarchii lipcowej. Przez kilkadziesiąt lat uczestniczył w niemal wszystkich głównych kampaniach wojennych epoki napoleońskiej.

W dziejach chrystianizacji Polski Czersk zajmuje pozycję dotąd niedostatecznie zbadaną przez historiografię. Fundamenty romańskiego kościoła pod wezwaniem św. Piotra, zachowane na dziedzińcu zamkowym, wraz ze wzmianką kronikarską o fundacji dzwonu w 1004 roku, wskazują na wyjątkową rangę tego ośrodka w strukturach wczesnopiastowskiego państwa. Analiza topografii patrociniów apostolskich oraz powiązań instytucjonalnych z biskupstwem poznańskim pozwala postawić hipotezę o kluczowej roli Czerska w procesie chrystianizacji Mazowsza już za panowania Mieszka I.

Wojna zawsze przyspieszała rozwój nauki i techniki. Podczas II wojny światowej pojawiło się wiele nowych wynalazków, które znalazły później szerokie zastosowanie w życiu codziennym. Jeszcze dzisiaj używa się wielu z nich. O jakich innowacjach jest więc mowa?

Święta Kinga jako żona księcia krakowskiego Bolesława Wstydliwego była osobą wyjątkowo pobożną. W przeciwieństwie do wielu kobiet średniowiecznych nie chciała skonsumować swego małżeństwa i obdarzyć swego partnera potomkiem. Zamiast tego wolała żyć w celibacie, co wywołało poważny spór między małżonkami. Jak zakończył się ten konflikt? Jak wyglądały koleje życia księżny. Oto życiorys Kingi, jednej z najbardziej religijnych kobiet polskiego średniowiecza.

Gdy Zygmunt III stłumił rokosz Zebrzydowskiego, planował wznieść pomnik na swoją cześć. Ostatecznie się wycofał, bojąc się oskarżeń o dążenie do władzy absolutnej. Pomysł zrealizował jego syn, Władysław IV Waza, który odsłonił Kolumnę Zygmunta w Warszawie 24 listopada 1644 roku.

Alfabet, który dziś wydaje się czymś oczywistym, narodził się w niezwykłych okolicznościach – w egipskich kopalniach turkusów, gdzie lewantyńscy robotnicy wymyślili pismo dla ludzi, którzy nie umieli pisać. To rewolucyjne rozwiązanie upraszczało skomplikowane systemy znaków do zaledwie kilkudziesięciu liter, każda reprezentująca jeden dźwięk. Jednak prawdziwy przełom nastąpił w starożytnym Ugarit, gdzie po raz pierwszy w historii stworzono państwowy alfabet i narodowy język pisany.

Władysław II Jagiełło dwa pierwsze małżeństwa zawarł z powodów politycznych: poślubił Jadwigę, by zdobyć polski tron, a Annę Cylejską – by go utrzymać. Gdy w 1416 roku zmarła ostatnia, król postanowił wreszcie wybrać żonę według serca. Wybrał Elżbietę Granowską – szlachciankę, którą znał od lat. Nie była królewskiego rodu, dlatego stała się najbardziej znienawidzoną królową w historii Polski. Ich małżeństwo wywołało tak wielką burzę, że – jak sądzono – sama natura próbowała wymierzyć Jagielle sprawiedliwość.

Dwanaście tysięcy lat temu nasi przodkowie dokonali odkrycia, które na zawsze zmieniło bieg historii – nauczyli się zmieniać dzikie trawy w pszenicę, a wilki w psy. Pierwsze miasta nie wyrosły samoistnie z gleby Mezopotamii, a hieroglify nie pojawiły się znikąd. Za każdym krokiem ku cywilizacji stały tysiące kilometrów wędrówek, wymiana pomysłów między obcymi ludami i skomplikowana sieć powiązań gospodarczych. Czy Zachód naprawdę stworzył sam siebie? Historia, którą poznaliśmy w szkole, może być tylko częściowo prawdziwa.

Zygmunt Luksemburski – cesarz, król Węgier i Czech, prawnuk Kazimierza Wielkiego i potomek Łokietka. Spokrewniony ze swoją żoną Marią Andegaweńską, jej siostrą Jadwigą, a nawet z własną teściową. Brzmi jak rodzinny sojusz? Nic bardziej mylnego. U Zygmunta więzy krwi nie znaczyły nic – najbliżsi poznali jego okrucieństwo najlepiej.

Przełom XVII i XVIII wieku przyniósł Polsce monarchę, którego ambicje dyplomatyczne przewyższały możliwości kraju, którym rządził. August II, przedstawiciel saskiej dynastii Wettynów, objął tron w momencie, gdy Rzeczpospolita potrzebowała stabilizacji, a zamiast tego wprowadził ją w dekady wojen i coraz silniejszej zależności od sąsiadów.

Historia polskiej obecności w Azji rzadko wykracza poza opowieści o podróżnikach i kupcach. Tymczasem pod koniec XIX wieku polski ksiądz stanął na czele struktur kościelnych rozciągających się od Afganistanu po Cejlon, budując fundamenty lokalnego duchowieństwa i dokumentując swoje doświadczenia w tysiącach stron zapisków.

Instytut Polski i Muzeum im. gen. Sikorskiego w Londynie to ważna instytucja świadcząca o historii Polski i polskiej polityce emigracyjnej na Zachodzie. Powstał w 1945 roku z inicjatywy polskiego rządu na uchodźstwie i ekspandował przez kolejne dekady, gromadząc dokumenty i eksponaty związane z dziejami Polskich Sił Zbrojnych i rządowych.

Średniowieczna Polska kształtowała swoją tożsamość religijną przez kontakty z potężnymi sąsiadami. Jednym z najciekawszych przykładów tego procesu jest historia kultu świętego biskupa z Miry, który dotarł nad Wisłę dzięki dynastycznym aliansom i politycznym kalkulacjom.

Katastrofa promu „Jan Heweliusz” w styczniu 1993 roku pochłonęła 56 istnień ludzkich i obnażyła systemowe zaniedbania polskiej żeglugi. Prom zatonął u wybrzeży Rugii podczas sztormu, choć wyruszył w rejs mimo uszkodzeń technicznych i złych prognoz pogodowych. Czy tragedii można było uniknąć, gdyby bezpieczeństwo przeważyło nad presją terminów i zysków?

Pierwsze drukarnie w Polsce pojawiły się w drugiej połowie XV wieku, zmieniając sposób rozpowszechniania wiedzy i kształtując kulturę na następne stulecia. Maciej Wirzbięta wydrukował w 1475 roku we Wrocławiu pierwszą polską książkę – „Biblię Królowej Zofii” – zapoczątkowując rewolucję, która objęła całe Królestwo. Czy polscy drukarze jedynie naśladowali europejskie wzorce, czy tworzyli własną tradycję?

Wojna rosyjsko-japońska z lat 1904–1905 zmusiła tysiące Polaków do udziału w konflikcie, który nie był ich sprawą. Mobilizacja przeprowadzona przez władze carskie, masowe pobory i przymusowe wcielenia do armii imperialnej sprawiły, że Polacy znaleźli się na froncie dalekowschodnim – nie z własnej woli, lecz z nakazu obcego państwa. Jak przeżyli tę wojnę i czy mogli jej uniknąć?

Warszawskie kabarety międzywojenne były biznesem opartym na prostej formule: dwie godziny programu musiały wyprodukować jeden hit, który potem zarabiał na płytach gramofonowych. „Qui Pro Quo” i „Morskie Oko” rywalizowały o tę samą wykształconą publiczność, ale pierwsza stawiała na satyrę Tuwima, druga na paryski blask.